O gwiazdach, planetach, galaktykach i zorzy polarnej opowiadał podczas ostatniego wykładu w miniony czwartek kierownik grudziądzkiego Planetarium i Obserwatorium Astronomicznego – Sebastian Soberski.
Gwiazdą szczególną jest Słońce , bo znajduje się najbliżej nas, w odległości 150 mln km. O Słońcu wiemy o wiele więcej niż o jakiejkolwiek innej gwieździe – po prostu dzięki jego bliskości. W niektórych dużych obserwatoriach znajdują się teleskopy przeznaczone specjalnie do obserwacji słonecznych. Podczas prezentacji multimedialnej oglądaliśmy zdjęcia słońca wykonane przy pomocy przyrządu obrazowania heliosejsmologicznego i magnetycznego, który jest jednym z głównych instrumentów badawczych satelity naukowego Obserwatorium Dynamiki Słońca. W zewnętrznej warstwie Słońca, wysyłającej ku nam światło, widać przejawy różnego rodzaju aktywności. Jednym z oczywistszych są plamy słoneczne – obserwowane na tarczy Słońca obszary chłodniejsze i ciemniejsze w porównaniu z jasną fotosferą. Zdjęcia przedstawiały zarówno fotosferę Słońca – powierzchniową warstwę naszej macierzystej gwiazdy, emitującą docierające do nas światło z zakresu widzialnego, jak też zewnętrzną atmosferę Słońca, nazywaną koroną słoneczną. Bardzo wiele dowiedzieliśmy się także o tzw. dziurach koronalnych, z których emitowane jest znacznie mniej promieniowania.
Przejawem aktywności są np. plamy słoneczne. Burze magnetyczne i wybuchy, znane jako rozbłyski, pojawiają się na słonecznej powierzchni nagle. Burze słoneczne nie pozostają bez wpływu na Ziemię, np. zaburzają odbiór fal radiowych, dlatego astronomowie bacznie śledzą Słońce. Rozbłyski słoneczne wyrzucają w przestrzeń międzyplanetarną cząstki naładowane elektrycznie, które docierają aż do naszej atmosfery.
Naładowane elektrycznie cząstki ze Słońca wywołują zjawisko zorzy polarnej w górnych warstwach ziemskiej atmosfery. Najpiękniejsze zorze można podziwiać w okresie aktywności słonecznej.
Nasza Galaktyka nazwana Drogą Mleczną jest najprawdopodobniej galaktyką spiralną. Wewnątrz dysku galaktyki znajduje się Układ Słoneczny, którego częścią jest planeta Ziemia. Wiadomo także, że Droga Mleczna „wchłonęła” niektóre mniejsze Galaktyki, po których zostały tylko mniejsze grupki gwiazd odmiennych niż te w naszej Drodze Mlecznej.
W ostatnim czasie NASA oraz Europejskie Obserwatorium Południowe (ESO) ogłosiły odkrycie niezwykle ciekawego systemu planetarnego w naszym galaktycznym sąsiedztwie. TRAPPIST-1 ma aż siedem planet typu ziemskiego! Dzieli nas od nich zaledwie 40 lat świetlnych.
Szkoda, że tak ciekawy wykład trwał krótko, bo chętnie dowiedzielibyśmy się jeszcze więcej nie tylko o naszej galaktyce, ale także o innych, zupełnie nam nieznanych.
