{"id":28338,"date":"2025-03-12T08:51:12","date_gmt":"2025-03-12T07:51:12","guid":{"rendered":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/?p=28338"},"modified":"2025-03-12T08:51:12","modified_gmt":"2025-03-12T07:51:12","slug":"wyklad-06-03-2025r","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wyklad-06-03-2025r\/","title":{"rendered":"Wyk\u0142ad 06.03.2025r."},"content":{"rendered":"<p>W dniu 06.03.2025 roku na wyk\u0142adzie go\u015bcili\u015bmy Pani\u0105 dr Gra\u017cyn\u0119 Nawrolsk\u0105.<br \/>\nPrzed wyk\u0142adem tradycyjnie Pani Prezes Helena Mendelewska om\u00f3wi\u0142a sprawy bie\u017c\u0105ce m.im kolejne wyk\u0142ady: 13 marca &#8211; spotkanie organizacyjne, 20 marca wyk\u0142ad Pa\u0144 Ireny Sorokosz i Joanny Nowak, 27 marca wyk\u0142ad Pana Piotra Adamczyka.<br \/>\nW dniu 21 marca 2025 roku o godz. 9.00 wraz z dzie\u0107mi wyruszamy na &#8222;Po\u017cegnanie zimy&#8221; spotykamy si\u0119 pod &#8222;ma\u0142\u0105 tr\u00f3jk\u0105&#8221; Prosimy o zaanga\u017cowanie si\u0119 naszych s\u0142uchaczy.<br \/>\nPani prezes przedstawi\u0142a r\u00f3wnie\u017c wiele propozycji wyjazd\u00f3w na wycieczki i do teatr\u00f3w, kt\u00f3re om\u00f3wimy na spotkaniu organizacyjnym, a nast\u0119pnie odda\u0142a g\u0142os Pani Gra\u017cynie Nawrolskiej.<br \/>\n&#8222;Mennonici na \u017bu\u0142awach&#8221;.<br \/>\nW 1517 roku M. Luter og\u0142osi\u0142 95 tez na uzdrowienie Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, a by\u0142o to pocz\u0105tkiem<br \/>\nroz\u0142amu w Ko\u015bciele katolickim, kt\u00f3ry spowodowa\u0142 narodziny ruchu protestanckiego, jednym z jego od\u0142am\u00f3w byli mennonici, ruch religijny powsta\u0142y w Holandii. Jego za\u0142o\u017cycielem by\u0142 anabaptysta Menno Simons. Anabapty\u015bci, a wi\u0119c tak\u017ce mennonici, byli zwolennikami chrztu wy\u0142\u0105cznie os\u00f3b doros\u0142ych (po 14 roku \u017cycia), podstaw\u0105 wiary mennonit\u00f3w by\u0142a Biblia, rygorystycznie przestrzegana, nale\u017cy \u017cy\u0107 w izolacji od zepsutego \u015bwiata. Mennonici wiedli proste \u017cycie, byli pacyfistami, wyrzekali si\u0119 przemocy, nie mogli posiada\u0107 ani nawet nosi\u0107 broni. Mieli zakaz sk\u0142adania jakichkolwiek przysi\u0105g, nie mogli r\u00f3wnie\u017c sprawowa\u0107 wysokich urz\u0119d\u00f3w, sami wybierali \u201educhowego przyw\u00f3dc\u0119\u201d, kt\u00f3ry prowadzi\u0142 nabo\u017ce\u0144stwa, g\u0142osi\u0142 kazania i udziela\u0142 chrztu. Mennonici jako od\u0142am ruch\u00f3w protestanckich byli prze\u015bladowani w Niderlandach, gdzie w\u0142ada\u0142 Karol V,w wyniku tych prze\u015bladowa\u0144 musieli oni opu\u015bci\u0107 Niderlandy i poszuka\u0107 dla siebie nowego miejsca w Europie. Cz\u0119\u015b\u0107 osadnik\u00f3w zosta\u0142a w\u00f3wczas sprowadzona na nale\u017c\u0105ce do Polski \u017bu\u0142awy. W XVI w. Polska by\u0142a europejskim mocarstwem u szczytu swojej pot\u0119gi, krajem wielowyznaniowym zapewniaj\u0105cym swobod\u0119 religijn\u0105, zakazuj\u0105c prze\u015bladowa\u0144 religijnych. Wyb\u00f3r \u017bu\u0142aw nie by\u0142 przypadkowy. Gda\u0144sk i Elbl\u0105g od dawna utrzymywa\u0142y kontakty handlowe z miastami holenderskimi, za\u015b same \u017bu\u0142awy to \u201ema\u0142a Holandia\u201d, obszary podmok\u0142e, bagniste, zalewowe, ale jednocze\u015bnie bardzo \u017cyzne. Mennonici znale\u017ali tu warunki niemal identyczne jak w Niderlandach, mogli wi\u0119c wykorzysta\u0107 swoje ogromne do\u015bwiadczenie w osuszaniu teren\u00f3w depresyjnych i dzi\u0119ki budowie zaawansowanych system\u00f3w melioracji przekszta\u0142caniu ich w tereny rolnicze. Nowi osadnicy szybko zadomowili si\u0119 na \u017bu\u0142awach. Odnosili du\u017ce sukcesy w swojej dzia\u0142alno\u015bci, gdy\u017c nie tylko mieli do\u015bwiadczenie, ale byli r\u00f3wnie\u017c niezwykle pracowici i dobrze zorganizowani. Praca stanowi\u0142a istotn\u0105 warto\u015b\u0107 ich kultury i religii. Wkr\u00f3tce sukces pierwszych mennonit\u00f3w sprawi\u0142, \u017ce do Polski sprowadzano coraz wi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 holenderskich osadnik\u00f3w. \u015aladem obecno\u015bci mennonit\u00f3w na \u017bu\u0142awach s\u0105 dzisiaj przede wszystkim charakterystyczne domy podcieniowe,w kt\u00f3rych ze wzgl\u0119du na ich wielko\u015b\u0107 kwaterowano nawet do 10 rodzin. Cmentarze oraz bardzo nieliczne neogotyckie ko\u015bcio\u0142y i domy modlitwy. Mennonici pozostawili po sobie r\u00f3wnie\u017c zaawansowany system melioracji (kana\u0142y, przepusty, budowle hydrotechniczne).<br \/>\nNa zako\u0144czenie wyk\u0142ady Pani Prezes podzi\u0119kowa\u0142a Pani Gra\u017cynie Nawrolskiej, zapraszaj\u0105c na nast\u0119pny wyk\u0142ad.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W dniu 06.03.2025 roku na wyk\u0142adzie go\u015bcili\u015bmy Pani\u0105 dr Gra\u017cyn\u0119 Nawrolsk\u0105. Przed wyk\u0142adem tradycyjnie Pani Prezes Helena Mendelewska om\u00f3wi\u0142a sprawy bie\u017c\u0105ce m.im kolejne wyk\u0142ady: 13 marca &#8211; spotkanie organizacyjne, 20 marca wyk\u0142ad Pa\u0144 Ireny Sorokosz i Joanny Nowak, 27 marca wyk\u0142ad Pana Piotra Adamczyka. W dniu 21 marca 2025 roku o godz. 9.00 wraz z&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0},"categories":[7,8],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28338"}],"collection":[{"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28338"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28338\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28339,"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28338\/revisions\/28339"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28338"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28338"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/putw.eu\/nowa\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28338"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}